Zondag 19 April 2026 Show No. 1708
LIVE-TIP / FUSION / NIEUW (sterk verlaat)
Yellowjackets – Fasten Up
Van “Fasten Up” (Mack Avenue Records, 2025)
Afgelopen zondag was er tijdens het Jazzrockcafé een eerbetoon aan het vroege werk van Yellowjackets in de Hengelose Metropool, op 16 mei speelt 'the real thing' op dezelfde locatie, maar dan in de grote zaal in plaats van het café. Rond toetsenist en enig oerlid Russel Ferrante is de samenstelling menigmaal gewisseld. De groep begon ooit als veredelde begeleidingsband van Robben Ford, maar een gitarist is er na 1985 niet meer aan boord geweest in de vaste bezetting, saxofoonspel is altijd wel een kenmerkend element geweest en dat wordt sinds 1991, tien jaar na het debuut, verzorgd door Bob Mintzer. Huidig drummer William Kennedy is nog langer betrokken, al sinds 1987, maar het vorig decennium lied hij verstek gaan, om in 2010 terug te keren. Jimmy Haslip was tot 2012 vaste bassist, maar zijn plek is al weer enige tijd ingenomen door Dane Alderson. Vorig jaar verscheen “Fasten Up”, het 25ste studio-album, waarop we o.a. het speelse en funky titelnummer vinden, met kleurrijk toetsenwerk van Ferrante, waaronder op warm klinkende elektrische piano.
Websites:
https://www.yellowjackets.com/
https://www.facebook.com/yellowjacketsmusic/.
NIEUW / LIVE-TIP
Black Sea Dahu – The Dragon
– Superpower
Van “Everything” (Mouthwatering Records, 2026)
Indiefolk, kamerpop en artrock smelten samen, meldt de website van de Groningse Oosterpoort over de muziek van Black Sea Dahu. En dat is een rake omschrijving van de muziek die dit Zwitserse septet maakt op “Everything”. Progressieve singer-songwritermuziek, zo omschrijven we dergelijke muziek in Xymphonia vaak. Denk dan bijvoorbeeld aan die van Patrick Watson. Die naam noemen we niet voor niets, want niet alleen muzikaal zijn er overeenkomsten vast te stellen in de subtiel en kleurrijk geïnstrumenteerde songs (neem alleen al het met Satie-achtig pianowalsje ondersteunde “My Dreams”), ook de zang – in zowel timbre als zangstijl, roept de vergelijking op. Dat is eigenlijk best opmerkelijk, want centrale persoon van Black Sea Dahu is een vrouw: Janine Cathrein. Ze bespeelt ook gitaar, toetsen, percussie en klarinet. De rest van de van de band bestaat uit familie en goede vrienden, waaronder zus Vera op gitaar en basgitaar. “Everything” is bepaald niet het debuut: de afgelopen pakweg 10 jaar maakte Cathrein en haar groep al vier eerdere albums, een liveplaat en de nodige EP's en singles. “Everything” is opgedragen aan haar onlangs overleden vader Rolf Cathrein, een multi-talent die actief was als timmerman, beeldend kunstenaar, dichter en muzikant. Zijn plotselinge dood hakte er flink in en de verwerking ervan komt op allerlei manieren terug in de songs van “Everything”. Kleurrijke schilderijen van hem zijn gebruikt voor de hoes. Wij gaan luisteren naar het zwierige “Dragon”, dat goed laat horen wat voor rijkdom de arrangementen op “Everything” herbergen: akoestisch instrumentarium van strijkers tot houtblazers en harmonium worden vergezeld van spaarzaam ingezette elektrische, zoals gitaar, lapsteel en Mellotron. “Superpower” is wat meer uptempo, met prominent terugkerend elektrisch gitaarmotief.
Op 23 oktober staat Black Sea Dahu in Cloud Nine, een van de zalen van TivoliVredenburg Utrecht, en 24 oktober in de Oosterpoort in Groningen.
Websites:
https://blackseadahu.com/
https://blackseadahu.bandcamp.com/album/everything
https://www.facebook.com/blackseadahu/.
FILMTIP
Faithfull, Marianne - Broken English (long version)
Van "Broken English" (Island Records-single, 1979), deze versie van "Broken English - Deluxe Edition" (Island Records/Universal UMC, 2013)
Morgen, maandag 20 april, heeft onze sponsor, de Muziekbank Enschede, in samenwerking met filmtheater Concordia en Metropool, de documentaire "Broken English" van Jane Pollard en Iain Forsyth op het programma staan. Voor wie dan niet kan: op zaterdagmiddag 25 april is er een herkansing. Overigens draait de film ook elders in diverse filmhuizen. In deze experimentele film blikt de in 2025 overleden zangeres in het fictieve Ministerie van Niet Vergeten terug op gebeurtenissen uit haar lange carrière, waarbij ze vooral haar kant van het verhaal vertelt. De rolprent is genoemd naar het album "Broken English" uit 1979. Dat werd, veertien jaar na haar debuut, beschouwd als een doorbraak naar meer op rock gerichte muziek. Het titelnummer verscheen in een langere versie ook op single, die in 2013 op de tweede schijf van een 'deluxe' albumheruitgave belandde. Die versie hebben we nu scherp staan.
Websites:
https://mariannefaithfull.com/
https://www.facebook.com/mariannefaithfullofficial
https://www.imdb.com/title/tt37660889
/https://www.concordia.nl/nl/agenda/broken-english
http://www.muziekbank.nl/site/activiteiten/popdocs
https://www.concordia.nl/nl/agenda/broken-english.
IN MEMORIAM: MOYA BRENNAN (1952 - 2026)
Clannad - Newgrange
Van "Magical Ring" (RCA, 1983)
Brennan, Moya - A Place Among The Stones
Van "Misty Eyed Adventures" (RCA, 1994)
Op 13 april overleed Moya Brennan, bekend van solowerk, maar vooral ook als leadzangeres en harpiste van Clannad. Ze kwam uit een zeer muzikaal gezin met 9 kinderen. Samen met haar twee broers plus de twee jongste broers van haar moeder vormde ze rond 1970 Clannad, dat zich in de jaren 70 ontwikkelde tot een van bekendere groepen op het gebied van traditionele Ierse folkmuziek. Rond 1980 zette een stilistische transformatie naar een moderner geluid in en trad de jongste zus van Moya toe. Die vertrok na zo'n 2 jaar al weer maar werd later op eigen kracht wereldberoemd: we hebben het hier namelijk over Enya. Intussen schudde Clannad de wereld van de Ierse folkmuziek behoorlijk op, want in 1982 verscheen "Magical Ring". Albumopener “Theme From Harry's Game” introduceerde de kamerbrede, mysterieus klinkende vocale harmonieën die het handelsmerk van Clannad zouden worden samen met broeierig klinkende synthesizers, maar dan nog wel steeds aangevuld met de subtiel bespeelde akoestische instrumenten die de groep altijd al aanwendde. Het was het begin van een succcesverhaal, in 2024 afgesloten met een afscheidsoptreden in de Royal Albert Hall. Naast Clannad had Brennan ook een succesvolle solo-carrière waarin ze zich muzikaal net zoveel buiten de geijkte folkpaden begaf als bij Clannad, maar ook dan toch wel weer uitkwam bij haar basis: de Ierse folk. Moya Brennan en Clannad inspireerden vele andere artiesten te inspireren. Zo gebruikte U2 “Theme From Harry's Game” als outro tijdens de “War”-toernee. Niet veel later nam Bono een succesvol duet met Clannad op: de wereldhit “In A Lifetime”. Steve Rothery heeft de invloed van haar muziek regelmatig genoemd (denk alleen maar aan The Wishing Tree). Ook was Clannad bron van inspiratie voor Iona en het solowerk van Iona-gitarist/componist Dave Bainbridge. Brennan droeg zelfs vocale partijen bij aan het Iona-album “Journey Into The Morn” (1995). Voor vanavond kiezen we dat bijzondere album "Magical Ring", maar dan niet het overbekende “Theme From Harry's Game”, maar “Newgrange”, geïnspireerd door een prehistorisch graftombecomplex in Ierland. We vervolgen met “ A Place Among The Stones” van haar tweede solo-album "Misty Eyed Adventures": een samenwerking met nog zo'n Ierse legende, de pipes- en whistle-bespeler Davy Spillane.
Websites:
http://moyabrennan.com/
https://www.facebook.com/MoyaBrennanOfficial
https://www.clannad.ie/
https://www.facebook.com/ClannadMusic/.
25 JAAR PROGWERELD: DE WERELDE TIEN – ZILVEREN EDITIE
Kauan – Siiville Nousu
Van het album “Kaiho” (eigen beheer, 2017)
Afgelopen week stond in het teken van het zilveren jubileum van Progwereld. Dit eerste Nederlandstalige online magazine over progressieve rock werd in 2001 opgestart door onder andere ons eigen redactielid Chris Bekhuis. Eén van de vaste elementen van de eerste jaren Progwereld was De Wereldse Tien: een lijst met de actuele favorieten van de Progwereldredactie. Het bleek uiteindelijk lastig om steeds weer een geactualiseerde lijst van de redactieleden te krijgen, maar met speciale gelegenheden wordt er toch nog weer eentje gepubliceerd. En dus is er nu een 'zilveren editie', waarvoor ook ex-redactieleden een top 5 over de afgelopen kwart eeuw konden aanleveren. Grote verrassing tussen 'usual suspects' als Steven Wilson en Marillion is wel Kauan. Hoewel: in 2019 verscheen al eens een zeer enthousiast artikel over deze Russische, maar in Oekraïne gevestigde band op de Progwereld-website. En hoewel Chris Bekhuis toen al niet meer bij Progwereld betrokken was, is het dankzij hem dat we bij Xymphonia ook niet onbekend zijn met de groep. Maar toch, op nummer 5 met het album “Kaiho” tussen Steven Wilson en Gazpacho in is toch een hele prestatie! De band begon in 2005 met doommetal, maar de stijl heeft een evolutie doorgemaakt naar wat wel wordt omschreven als ambientpostmetalprogrock. Tja, dan weet je nog niet veel. Maar denk een beetje aan hoe Anathema zich heeft ontwikkeld vanuit hetzelfde muzikale ghetto en je hebt al een wat beter idee. In 2015 verscheen "Sorni Nai", een conceptplaat over een ski-expeditie in de Oeral in 1959, waarvan de leden onder mysterieuze omstandigheden overleden. “Kaiho” was de twee jaar daarna verschenen opvolger. Daarop zijn nog veel minder metalpassages te horen (en zelfs helemaal geen grunts meer) en daardoor schuift de sound nog meer richting de klankwereld van Anathema en vooral ook Nosound. Niet helemaal origineel dus, maar Kauan weet er toch nét een eigen draai aan te geven, ondermeer door de nodige vioolpassages in de muziek te stoppen. Voor vanavond kiezen we het melancholiek en atmosferisch klinkende, grotendeels instrumentale “Siiville Nousu”.
Websites:
http://kauanmusic.com/
https://kauan.bandcamp.com/album/kaiho.
NIEUW / LIVE-TIP
Supersister – Babylon (live)
– Dreaming Wheel While (live)
Van “T3!O” (SOSS (= eigen beheer), 2026)
Nadat in 2019 als verrassend bijproduct van een TV-documentaire over Robert Jan Stips met een uitgebreide bezetting onder de naam Supersister Projekt 2019 het album “Retsis Repus” werd gemaakt was bij Stips de energie om Supersister-muziek te blijven spelen helemaal terug. Toen de corona-epidemie achter de rug was ging hij in triobezetting, met bassist Rinus Gerritsen en drummer Leon Klaasse, concerten geven. Dit leidde in 2025 zelfs tot een nieuw album met een mengeling van studio- en (semi-)livemateriaal: “Nancy Never Knew”, gevolgd door een tournee die o.a. de Hengelose Metropool aandeed. Nu is er een live-album verschenen dat géén verslag van die tour is maar een opname bevat die al in 2022 bij een Arnhems concert werd gemaakt. Op de “60's Medley” na is er derhalve geen “Nancy Never Knew”-materiaal te horen, maar wel een van de sterkste songs van “Retsis Repus”: “I Am You Are Me/Transmitter” dat destijds ook al door ons werd uitverkoren voor airplay. Best bijzonder is dat er met “Babylon” ook een nummer van “Iskander” was geselecteerd, toch een buitenbeentje in de Supersister-discografie. De versie is wel gekortwiekt tot een dikke minuut, voordat er vervolgd wordt met “Dreaming Wheel While”, dat met een spatie minder oorspronkelijk het einddeel was van “Memories Are New” waarvan bij het concert het eerste deel vóór “Babylon” werd gespeeld. Het door vaste technicus Paul Telman opgenomen “T3!O” is door de al even vaste producer Aad Link op eerlijke wijze aan de schijf toevertrouwd: onvastigheden in de zang en kleine foutjes zijn niet weggepoetst – het live-gevoel komt optimaal over. Ook nu is Supersister weer op tournee en alszodanig o.a. op 7 mei in de Oosterpoort in Groningen te aanschouwen en 9 mei in Doornroosje, Nijmegen.
Websites:
https://supersister.nl/
https://www.facebook.com/supersisterband/.
ALBUM VAN DE MAAND
Oldhill, Mike - Bubbles
Van "On The Brink" (eigen beheer, 2026)
Mike Oldhill is het progressieve rockproject van Michael Altenberger. Hij brengt echter ook platen uit onder zijn eigen naam, zoals het debuut "Elf Entdecker" uit 2011, terwijl zijn website de hoes van zijn nieuwste album "On The Brink" eveneens met 'Michael Altenberger' optuigt. De klassieke en elektronische muziek, jazz en rock bevattende voorganger "Dark Matter" uit 2016 krijgt op deze 73 minuten durende, instrumentale CD een vervolg met ouderwetse symfonische rock, geïnspireerd op het jarenzeventigwerk van Genesis, Steve Hackett en Yes, en vroege neoprog. De multi-instrumentalist laat die gouden tijden via een hedendaagse twist herleven met het standaardinstrumentarium van progbands, verrijkt met dwarsfluit, piano en strijkinstrumenten. Daarbij zijn, ondanks de ongewone drumsounds, ook zijn slagwerkpartijen naturel. "On The Brink" is een thematisch album, handelend over bekende items als pandemieën, mentale ziektes, echochambers, fake news, algoritmes, narcistische leiders en A.I. Toch klinkt de muziek absoluut niet deprimerend. Altenberger creëert avontuurlijke composities waarin korte keyboard-, fluit- en gitaarsolo’s elkaar razendsnel opvolgen, slechts onderbroken door rockende breaks en subtiele ritmeverschuivingen. Naast de vertrouwde Mellotron-, Moog- en orgelklanken experimenteert hij daarbij met vernieuwende geluidskleuren. Het titelnummer is verder een neoklassiek solopianostuk in de stijl van Eddie Jobson en David Sancious, terwijl het enigszins Änglagård-achtige "Space" deze rocksymfonie indrukwekkend afsluit. Dit keer aandacht voor "Bubbles", waarin die genoemde hedendaagse twist naar voren komt in de vorm van moderne keyboardsounds en enige neoprogaccenten.
Websites:
https://oldhill.de/
(FB-profiel van de Genesis-coverband waarin hij speelt)
https://www.giant-hogweed.com/michael-altenberger/ .
Verkapte LIVE-TIP / ACTUEEL
Trackers, The - Nisco
Van "Vaudeville 8:45" (Abstract Logix, 2022)
Op 1 en 3 mei treedt het Billy Cobham Quintet op in de Phil te Haarlem, respectievelijk Fluor te Amersfoort. In dit kwintet speelt Gary Husband keyboards, maar de meesten zullen hem kennen als drummer. Na het overlijden van Allan Holdsworth, waarmee hij al sinds de jaren 70 speelde, is hij nadrukkelijk op zoek naar een nieuwe jazzrockgroep. Een van die formaties is The Trackers, waarmee Husband samen met gitarist Alf Terje Hana en maar liefst zes verschillende bassisten, waaronder Jimmy Johnson, in 2022 de CD "Vaudeville 8:45" uitbracht. Met diezelfde Hana nam hij ook platen op met Athana, inderdaad een samenvoeging van de voorletters en achternaam van de gitaarvernieuwer, wiens stijl het midden houdt tussen Eivind Aarset, David Torn en Allan Holdsworth. Husband kondigde ten slotte onlangs aan met Jimmy Johnson, gitarist Rocco Zifarelli (die ook deel uitmaakt van het Billy Cobham Quintet) en toetsenist Tom Crawley in oktober als Gary Husband & The Orbital Band op tournee te gaan; concrete data volgen nog. Uiteraard is er volop muziek van Husband te draaien, waarbij we binnenkort nog aandacht aan zijn archief-dubbelaar "Postcards From The Past" zullen besteden. Voor vanavond houden we het op een nummer van genoemde The Trackers-plaat en wel "Nisco" met Øyvind Grong op bas.
Websites:
https://www.garyhusband.com/
https://www.facebook.com/GaryHusbandOfficial/
https://garyhusband-ablx.bandcamp.com/album/vaudeville-8-45
https://www.athana.no (niet actuele site van Athana)
https://www.facebook.com/athana.no
https://athana.bandcamp.com/
https://billy-cobham.com/.
Gentle Knife – Resignation
Van "Gentle Knife II: Clock Unwound" (Bajkal Records, 2017)
"Clock Unwound" is de titel van het tweede album van de maar liefst 11-koppige Gentle Knife. Deze Noorse groep zet een breed instrumentarium in, van diverse saxofoon- en trompettypen tot fluit, gitaren en Mellotron-samples. Waar dat op het debuut (destijds door Xymphonia overigens gemist) tot een misschien wat overvol geluid leidde, werd op deze opvolger wel een consistent geluid neergezet, dat overduidelijk geïnspireerd is op seventiesprog, maar toch niet ouderwets klinkt. Invloeden lopen uiteen van folk tot jazz tot klassiek. De sfeervolle pianoprelude die het album opent is een goed voorbeeld van het eerste. Absoluut hoogtepunt is het gevarieerde 16 minuten durende titelnummer. Bijzonder is ook de creepy afsluiter "Resignation" met bezwerend voorgedragen tekst, door zo'n diep-bruine whiskey-en-sigarenstem van het soort dat je normaal gesproken in blockbustertrailers hoort. Ondanks dat de groep in 2019 besloot ermee te stoppen is de bandwebsite nog steeds 'up & running'. Ook de Facebook-pagina laat regelmatig updates zien van de huidige activiteiten van de (ex-)leden.
Websites:
www.gentleknife.com/
https://www.facebook.com/gentleknife/.
JOHN MITCHELL: ALTIJD IN HET NIEUWS
Kino – Idlewild
Van “Radio Voltaire” (InsideOut Music, 2018)
In 2005 was er opeens een nieuwe supergroep, bestaande uit Marillion-bassist Pete Trewavas, de van onder meer Arena en Frost! Bekende gitarist/zanger John Mitchell, ex-It Bites-toetsenist John Beck en voormalig Porcupine Tree-drummer Chris Maitland. Het leverde het zeer fijne debuut “Picture” op, vol melodieuze popprog. Een korte tour volgde, met in plaats van Maitland helaas koekbliktrommelaar Bob Dalton (Becks voormalige It-Bites-collega). Na de tour keerden de heren terug naar hun respectievelijke moederbands, hoewel Mitchell toch graag was doorgegaan. Dat kon hij in zekere zin ook want hij mocht vervolgens in de doorstart van It Bites de rol van Francis Dunnery overnemen, wat hij zeer verdienstelijk deed. En toen kwam daar in 2018 opeens toch nog een verlaat vervolg op “Picture”, getitel “Radio Voltaire”. Gelukkig nam Mitchells Frost!-maatje Craig Blundell de drumstokken ter hand. Net als op het debuut biedt “Radio Voltaire” een mooie mengvorm van melodieuze poprock en prog. Hoewel het album als geheel niet het niveau van “Picture” haalt, valt er nog steeds veel te genieten: hoogtepuntjes zijn “Idlewild”, “I Don’t Know Why” en de vertellende afsluiter “The Silent Fighter Pilot”. We hebben gekozen voor de ballad “Idlewild”. Anno 2026 is Mitchells stem en gitaar overigens nog steeds overal te horen. Zo maakt hij deel uit van de huidige bezetting van Asia en werkt hij ook weer mee aan de volgende maand te verschijnen nieuwe Legacy Pilots.
Websites:
https://www.facebook.com/KINObandofficial/
https://www.progarchives.com/artist.asp?id=1533.
KRAUTPROG
Shaa Khan – Once Upon A Time (live)
Van het album “Live 2009!” (Sireena Records, 2009)
Shaa Khan werd in 1970 in Duisburg opgericht en speelde in eerste instantie hardrock met een progressief randje, met invloeden van Deep Purple en Led Zeppelin. Na wat bezettingswisselingen werd de stijl progressiever en werden ook jazzrockelementen geïncorporeerd. In de jaren 1973 en '74 speelde de groep veel voorprogramma's voor internationale bands, waaronder bij Duitse optredens van ons eigen Earth & Fire. Het duurde nochtans tot 1978 eer het debuutalbum “The World Will End On Friday” verscheen. Hier blijkt dat de nodige psychedelische, spacy effecten in de muziek zijn geslopen. De sfeer heeft daardoor wel wat van het werk van Eloy uit die jaren. De expressieve, soms bijtende zang neigt dan weer meer naar Grobschnitt. Het gitaarspel van Roland Soltysiak krijgt daarbij veel ruimte. Al een jaar later verscheen “Anything Wrong?”, waarop die muzikale lijn werd doorgetrokken. Maar daarna veranderde Die Neue Deutsche Welle het muzieklandschap ingrijpend. Shaa Khan paste zich aan door een harder rockend geluid te laten horen op een aantal in de jaren tachtig uitgebrachte singles. Albums zouden er niet meer verschijnen, maar opgeheven werd Shaa Khan niet. Er werd in 1990 zelfs een korte tournee gedaan door enkele toenmalige Sovjet-staten. Daarna transformeerde de band naar een nieuwe groep, Kissing Shark, met wel een nieuwe solo-gitarist in de persoon van Wolfgang 'Kralle' Döhr. Later liet Shaa Khan zo nu en dan van zich horen middels concerten rond bijvoorbeeld jubilea, maar dan ook met Döhr in plaats van Soltysiak. In 2009 verscheen zowaar een live-album. Laatste activiteit was een groots concert in Oberhausen in 2015. Dat is meteen ook het meest actuele wat er op de nog steeds online staande website is te vinden. Wel is er een langer geactualiseerde Facebook-pagina waarop valt te lezen dat één van de twee zangers, Klaus Grandt, in 2023 is overleden. Wij kiezen vanavond voor een nummer van “Anythong Wrong?”, maar dan wel in een flink langere versie van “Live 2009!”, dankzij de meeslepende gitaarsolo van Wolfgang 'Kralle' Döhr.
Websites:
https://www.shaakhan.de/
https://www.facebook.com/people/Shaa-Khan/100063784724598/.